ذبيح الله صفا
1605
تاريخ ادبيات در ايران ( فارسى )
آنها از منشاء خاندان عثمانيان و پادشاهى عثمان بيگ و اورخان و مراداول و بايزيد ايلدرم و محمد اول و مراد ثانى و محمد ثانى و بايزيد ثانى سخن رفته و مؤلف در انشاء آن بسيار كوشيده است كه سبك عطاملك جوينى را در تاريخ جهانگشا و شيوهء وصاف را در تجزية الامصار و تزجية الاعصار و روش معين الدين يزدى را در مواهب الهى و هنجار شرف الدين على يزدى را در ظفرنامه پيروى كند . پسر حكيم الدين ادريس موسوم به ابو الفضل محمد الدفترى متوفى بسال 987 ه « 1 » ذيلى بر اين كتاب تا سلطنت سلطان سليم ثانى نوشت « 2 » . سليمنامه را حكيم الدين ادريس ضمن همراهى سلطان سليم در جنگهاى او فراهم آورد تا ضميمهيى بر هشت بهشت باشد ، كه چنان كه ديدهايم بسلطنت سلطان بايزيد ثانى ختم شده است ؛ و به دو بخش نثر و نظم فارسى منقسم مىگردد و غير از سليمنامههاى ديگريست كه دربارهء پيروزيهاى همين سلطان بنظم درآمده است . هر دو سليمنامهء بدليسى را پسرش ابو الفضل محمد الدفترى متخلص بفضلى جمعآورى و مرتب كرده و به سلطان سليم ثانى ( 974 - 982 ه ) تقديم نموده است « 3 » .
--> ( 1 ) - در كشف الظنون 982 ه ، و سال ياد شده در متن منقولست از فهرست بلوشه ، ج 1 ، ص 322 كه شرح نسبة جامعى دربارهء اين ابو الفضل كه تخلص فضلى داشته آورده است ؛ و نيز بنگريد بفهرست ريو ، ص 219 . ( 2 ) - كشف الظنون ، ستون 2043 و فهرست بلوشه ، ج 1 ص 319 - 320 و فهرست ريو ، ج 1 ص 216 - 218 . ( 3 ) - بنگريد بفهرست بلوشه ، ج 1 ص 321 - 322 و بكشف الظنون ، ستون 1001 كه از سليمنامهء فارسى ادايى فارسى و سليمنامهء تركى اسحق بن ابراهيم اسكويى ياد مىكند . حكيم الدين بدليسى در مقدمهء سليمنامهء خود از چند سليمنامه ياد كرده است . و نيز بنگريد بشرح مفصل ريو در فهرست نسخههاى فارسى كتابخانهء موزهء بريتانيا ، ص 218 - 219 .